Phụ khoa và sức khỏe sinh sản

Trong lĩnh vực phụ khoa và sức khỏe sinh sản, có nhiều tình trạng bệnh lý có thể ảnh hưởng đến sức khỏe của phụ nữ.

Hội chứng buồng trứng đa nang (PCOS)

Là tình trạng ảnh hưởng đến khoảng 3,4% phụ nữ trên toàn thế giới, PCOS là một chứng rối loạn nội tiết tố ảnh hưởng đến rụng trứng¹ và gây ra các triệu chứng khác như mất kinh nguyệt hoặc kinh nguyệt không đều, tăng trưởng tóc quá mức, mụn trứng cá, vô sinh và tăng cân, cũng như các biến chứng sức khỏe khác.² Trước đây, PCOS rất khó chẩn đoán; việc xác định định lượng hóc-môn kháng Mullerian trong huyết tương hoặc huyết thanh có thể giúp xác định hình thái buồng trứng đa nang để hỗ trợ chẩn đoán PCOS. Các tác động về sinh lý và tâm lý của PCOS có thể kéo dài và ảnh hưởng đến sức khỏe thể chất và tinh thần.²

Khả năng sinh sản

Có nhiều nguyên nhân khác nhau gây vô sinh và cứ 6 cặp vợ chồng trên toàn thế giới thì có 1 cặp phải vật lộn với tình trạng vô sinh.³ Vô sinh có thể là gánh nặng đáng kể đối với các cặp vợ chồng, từ căng thẳng về mặt tâm lý đến áp lực tài chính do chi phí điều trị cao.⁴

Tiền sản giật

Tiền sản giật là một trong những nguyên nhân hàng đầu gây bệnh và tử vong ở thai nhi và bà mẹ, ảnh hưởng đến 3-5% số ca mang thai trên toàn cầu.⁵ Các biến chứng liên quan đến mẹ hoặc bé có thể dẫn đến phải nhập viện chăm sóc đặc biệt, gây gánh nặng nghiêm trọng cho nhà cung cấp dịch vụ chăm sóc sức khỏe.⁶

Bệnh đái tháo đường thai kỳ

Đáo tháo đường thai kỳ xảy ra tạm thời trong quá trình mang thai, xuất hiện ở 16,7% tổng số ca mang thai.⁷ Bệnh thường tự khỏi sau đó, mặc dù đối với một số phụ nữ mắc đái tháo đường thai kỳ, bệnh có thể để lại những hậu quả lâu dài do làm tăng nguy cơ mắc bệnh đái tháo đường týp 2 trong tương lai.⁷

Bệnh lây truyền qua đường tình dục (STI)

Mỗi ngày, trên thế giới có hơn một triệu ca mắc STI. Phần lớn các bệnh nhiễm này có thể không có triệu chứng, nghĩa là chúng có thể không được phát hiện trong một thời gian dài.⁸ Nếu không được phát hiện và điều trị, một số bệnh lây truyền qua đường tình dục có khả năng gây ra các biến chứng nghiêm trọng ở phụ nữ, chẳng hạn như vô sinh hoặc nguy cơ cho thai kỳ hoặc trẻ sơ sinh.⁸

Ung thư phụ khoa

Các bệnh ung thư ảnh hưởng đến cơ quan sinh sản như ung thư buồng trứng, ung thư nội mạc tử cung và ung thư cổ tử cung, tác động đến nhiều phụ nữ trên toàn thế giới. Ung thư cổ tử cung là loại ung thư phổ biến thứ tư ở phụ nữ trên toàn cầu, với khoảng 660.000 ca mắc mới vào năm 2022.⁹

Trong một thời gian dài, khoa học đã đặt đàn ông lên hàng đầu với tư cách "mặc định”, khiến phụ nữ bị bỏ qua và tụt lại phía sau. Kết quả là, ngày nay phụ nữ đang phải đối mặt với sự bất bình đẳng trong điều trị, chăm sóc và tiếp cận với y tế. Thêm vào đó, có nhiều thách thức cụ thể trong chăm sóc phụ khoa và sinh sản:

• Hội chứng buồng trứng đa nang (PCOS): Bệnh này có thể khó chẩn đoán vì các triệu chứng có thể do nhiều nguyên nhân tiềm ẩn gây ra, chẳng hạn như u xơ tử cung, bệnh viêm vùng chậu hoặc polyp. Do hay bị chẩn đoán sai, nên phụ nữ có thể sống chung với các triệu chứng của PCOS suốt nhiều năm trước khi được chẩn đoán đúng.¹⁰
• Khả năng sinh sản: Mặc dù nhiều yếu tố có thể góp phần gây vô sinh, nhưng dự trữ buồng trứng giảm là một trong những nguyên nhân chính.¹¹ Khi các cặp vợ chồng phải chờ đợi lâu hơn để có con, điều này trở thành một yếu tố quan trọng, vì số lượng nang buồng trứng có xu hướng giảm dần theo tuổi tác.^12,13,14,15 Xét nghiệm dự trữ buồng trứng cung cấp thông tin về số trứng còn lại và số năm sinh sản còn lại của phụ nữ.¹²
• Tiền sản giật: Có nhiều thách thức liên quan đến tiền sản giật như thiếu lựa chọn điều trị hiệu quả, cân bằng giữa rủi ro cho mẹ và thai nhi, nhu cầu về xét nghiệm đáng tin cậy để đánh giá mức độ nghiêm trọng và tiến triển của bệnh, cũng như yêu cầu về chăm sóc chuyên khoa.^16,17,18,19
• Xét nghiệm trước khi sinh không xâm lấn: Phụ nữ mang thai thường được sàng lọc tam nhiễm sắc thể, nhưng phương pháp sàng lọc thông thường có nhiều hạn chế. Cứ 4 ca mắc hội chứng Down ở phụ nữ mang thai thì có một ca bị bỏ sót qua phương pháp khám sàng lọc truyền thống,²⁰ trong khi các thủ thuật xâm lấn như chọc ối có nguy cơ gây sẩy thai.²⁰
• Bệnh lây truyền qua đường tình dục (STI): Nhiều người mắc bệnh lây truyền qua đường tình dục không có triệu chứng nên không đi khám hoặc điều trị. Các vị trí giải phẫu khác nhau có thể liên quan đến nhiều bệnh lây truyền qua đường tình dục, vậy nên cần phải thảo luận cởi mở về hành vi và tiền sử tình dục của bệnh nhân để đánh giá rủi ro đầy đủ.
• Ung thư phụ khoa: Rất khó để phát hiện sớm các bệnh ung thư phụ khoa vì chúng thường không có triệu chứng cho đến khi vào giai đoạn tiến triển hơn.²¹ Mặc dù đã có những tiến bộ giúp phòng ngừa ung thư cổ tử cung gần như 100%, nhưng đây vẫn là một trong những căn bệnh ung thư nguy hiểm nhất ở phụ nữ. So với phương pháp xét nghiệm tế bào học Pap truyền thống, sàng lọc bằng xét nghiệm HPV có độ nhạy cao hơn đáng kể trong việc xác định phụ nữ có nguy cơ mắc bệnh; nghiên cứu đã chỉ ra rằng gần 1/3 số phụ nữ được chẩn đoán mắc bệnh ung thư có kết quả xét nghiệm tế bào học Pap bình thường. Công nghệ xét nghiệm HPV DNA cũng giúp bệnh nhân có thể tự lấy mẫu xét nghiệm ung thư cổ tử cung, điều này có tiềm năng làm giảm đáng kể những rào cản trong việc tiếp cận dịch vụ chăm sóc y tế mà nhiều phụ nữ tại các nơi chưa có điều kiện đầy đủ phải đối mặt.^22,23